Khoa học và công nghệ Vĩnh Phúc: Phát huy hiệu quả các dự án

12/08/2021

Nằm trong vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ, Vĩnh Phúc có nhiều lợi thế về giao thông, là cầu nối giữa các tỉnh Tây Bắc với đồng bằng châu thổ sông Hồng. Thời gian qua, việc triển khai chương trình nông thôn miền núi tại tỉnh Vĩnh Phúc đã mang lại hiệu quả tích cực, thể hiện được vai trò của khoa học và công nghệ (KHCN) trong thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội trên địa bàn. Người dân đã tiếp cận, làm chủ được công nghệ trong sản xuất nông nghiệp, góp phần nâng cao năng suất, chất lượng hàng hóa.

Xác định việc nghiên cứu, triển khai và ứng dụng khoa học - công nghệ có vai trò quan trọng trong sự phát triển kinh tế xã hội của tỉnh, những năm qua, Sở Khoa học và Công nghệ Vĩnh Phúc đã tích cực tham mưu UBND tỉnh đặt hàng thực hiện nhiều đề tài nghiên cứu, ứng dụng khoa học - công nghệ, trong đó nhiều đề tài phát huy hiệu quả đã góp phần nâng cao đời sống nhân dân. Giai đoạn 2016 - 2020, Hội đồng KH&CN tỉnh đã bám sát chức năng nhiệm vụ của Hội đồng để thực hiện việc tư vấn, cho ý kiến vào các nhiệm vụ KH&CN triển khai thực hiện trên địa bàn tỉnh. Cơ quan Thường trực Hội đồng - Sở Khoa học và Công nghệ đã thực hiện tốt công tác xây dựng kế hoạch, tổ chức các hội đồng tư vấn tuyển chọn, quản lý, chỉ đạo tổ chức triển khai thực hiện hiện, tổ chức các hội đồng nghiệm thu, đánh giá một cách khách quan và đầy đủ, đúng quy định. Thông qua hoạt động tư vấn, Hội đồng KH&CN tỉnh đã có đóng góp tích cực đổi mới cơ chế quản lý, giám sát và tổ chức thực hiện các nhiệm vụ KH&CN cấp Bộ, cấp Tỉnh nhằm đáp ứng yêu cầu của Luật KH&CN và thực tiễn đề ra. Đặt hàng Bộ KH&CN phê duyệt 11 dự án thuộc Chương trình hỗ trợ ứng dụng, chuyển giao tiến bộ khoa học và công nghệ thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội nông thôn, miền núi, vùng dân tộc thiểu số giai đoạn 2016-2025 thực hiện trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc, tập trung vào các đối tượng như: chăn nuôi gia súc (bò, lợn) theo quy mô công nghiệp; phát triển nghề nuôi ong trở thành đặc sản của tỉnh; đặc biệt khai thác lợi thế của tỉnh phát triển các vùng dược liệu, cây thuốc phục vụ nhu cầu trong nước và xuất khẩu.

Trong đó, nhiều dự án đã khai thác được lợi thế của tỉnh Vĩnh Phúc, có khả năng nhân rộng. Điển hình như “Dự án ứng dụng KHCN phát triển nghề nuôi ong mật và chế biến các sản phẩm ngành ong theo hướng sản xuất hàng hóa” do Công ty cổ phần Ong Tam Đảo chủ trì thực hiện. Đến nay, công ty đã xây dựng được vùng nguyên liệu quy mô và chất lượng, bảo đảm nguồn nguyên liệu đầu vào cho các sản phẩm. Lãnh đạo Công ty cổ phần Ong Tam Đảo cho rằng, việc hợp tác với các nông hộ trong quá trình thực hiện từ khâu chuyển giao kỹ thuật, hỗ trợ ong giống, vật tư đến bao tiêu đầu ra đã tạo nên quy trình chăn nuôi khép kín. Mối liên kết, ràng buộc chặt chẽ giữa cơ sở nuôi ong và cơ sở chế biến, kinh doanh góp phần nâng cao hiệu quả kinh tế, tạo chuỗi sản xuất hàng hóa ổn định. Dự án đã xây dựng được các mô hình: Nuôi ong chuyên khai thác mật; nuôi ong chuyên khai thác sữa ong chúa; sơ chế, bảo quản mật ong; chế biến mật ong. Riêng mô hình nuôi ong chuyên khai thác mật đã phát triển được 1.883 đàn ong giống mới cho năng suất cao. Hay dự án “Ứng dụng KHCN nâng cao chất lượng đàn bò và chế biến thức ăn thô trong chăn nuôi bò thịt” tại huyện Sông Lô nhằm nâng cao chất lượng đàn bò thịt tại địa phương bằng phương pháp lai tạo và xây dựng mô hình chế biến thức ăn thô cho bò. Đến nay, dự án đã xây dựng được các quy trình kỹ thuật về thụ tinh nhân tạo, chăn nuôi bò thịt, trồng và chế biến thức ăn cho bò. Dự án “Sản xuất lúa gạo an toàn theo chuỗi giá trị liên kết đã xây dựng được quy trình kỹ thuật sản xuất giống lúa nguyên chủng, xây dựng mô hình ứng dụng công nghệ sản xuất lúa Sơn Lâm, ĐS1”, ...

Sản phẩm Tacumin của mật ong Tam Đảo Honeco

Thông qua các dự án, người dân các địa phương đã tiếp nhận, làm chủ nhiều công nghệ để sản xuất nông nghiệp, góp phần nâng cao năng suất, chất lượng hàng hóa. Các dự án được nhân rộng góp phần không nhỏ trong việc nâng cao nhận thức của người dân về KHCN, trở thành cầu nối đưa kết quả nghiên cứu ứng dụng vào khu vực nông thôn, miền núi. Từ đó, người dân sản xuất nông nghiệp theo hướng công nghiệp, an toàn và liên kết chuỗi giá trị sản phẩm. Bên cạnh đó, giải quyết được ô nhiễm môi trường khu vực nông thôn, miền núi so với phương pháp canh tác thông thường. Các doanh nghiệp tham gia chủ trì thực hiện dự án có cơ hội đổi mới, nâng cao trình độ công nghệ, hình thành một số nghề mới, góp phần khai thác các tiềm năng, lợi thế của tỉnh. Qua thực hiện các dự án đã đào tạo được 90 kỹ thuật viên cơ sở, cán bộ quản lý địa phương các cấp; tập huấn cho hơn 1.000 lượt nông dân; 30 mô hình được áp dụng và triển khai trên thực tế; giải quyết việc làm cho hàng trăm lao động nông nhàn và tạo việc làm ổn định cho người nông dân.

Tuy nhiên, quá trình thực hiện các dự án, có một số hạn chế như: Nhiều tổ chức lần đầu chủ trì thực hiện đề án, cho nên còn lúng túng. Cán bộ kỹ thuật có sự thay đổi, luân chuyển ảnh hưởng tới việc theo dõi, tổ chức thực hiện dự án. Việc bố trí nguồn vốn để duy trì và nhân rộng các mô hình chưa cân đối, ảnh hưởng hiệu quả và sức lan tỏa của các mô hình. Việc chuyển giao KHCN và áp dụng quy trình cơ bản được thực hiện trong giai đoạn dự án, chưa có cơ chế, chính sách hỗ trợ giai đoạn sau khi dự án kết thúc, cho nên chưa đủ thời gian để tạo thói quen trong sản xuất, ảnh hưởng việc mở rộng các mô hình ứng dụng.

Để phát huy hiệu quả các dự án, nâng cao tính ứng dụng trong thực tiễn của các đề tài nghiên cứu khoa học công nghệ, thời gian tới, Sở Khoa học và Công nghệ sẽ xây dựng chương trình hành động với các chỉ tiêu cụ thể để ứng dụng và phát triển khoa học công nghệ; tiếp tục đẩy mạnh xã hội hóa, huy động mọi nguồn lực đầu tư cho phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, nhất là từ các doanh nghiệp; tăng cường kết nối, gắn kết với tiềm lực khoa học công nghệ quốc gia để phục vụ phát triển kinh tế, xã hội; huy động được lực lượng trí thức hàng đầu đất nước ở các tổ chức khoa học công nghệ để đồng hành, sáng tạo phục vụ phát triển kinh tế xã hội của tỉnh; lựa chọn, tập trung phát triển công nghệ mới, ưu tiên các đề tài, dự án có khả năng ứng dụng, tạo giá trị gia tăng cao đối với các sản phẩm chủ lực của tỉnh./. 

Thu Huyên

 

Các tin đã đưa ngày: