Đánh giá chất lượng và tỷ lệ dầu trong hạt Sachi Inchi trồng tại Vĩnh Phúc

24/09/2019

Trong khuôn khổ nội dung đề tài “ Nghiên cứu khả năng thích ứng của cây dược liệu Sacha inchi trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc”, sau hai năm triển khai đề tài, nhóm nghiên cứu đã có những kết quả so sánh ban đầu về tỷ lệ dầu của hạt Sacha inchi so với các loại hạt có dầu tại Việt Nam.

Trong khuôn khổ nội dung đề tài “ Nghiên cứu khả năng thích ứng của cây dược liệu Sacha inchi trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc”, sau hai năm triển khai đề tài, nhóm nghiên cứu đã có những kết quả so sánh ban đầu về tỷ lệ dầu của hạt Sacha inchi so với các loại hạt có dầu tại Việt Nam. Kết quả cho thấy: Tỷ lệ dầu của hạt Sacha inchi trung bình 50,9%, thấp hơn hơn lạc, cao hơn vừng và các loại hạt khác (bảng 1).

Bảng 1. Tỷ lệ dầu trong hạt Sacha inchi và một số loại hạt tại Việt Nam

Chỉ tiêu

Sacha inchi

Đậu tương

Vừng

Lạc

Hướng dương

Tỷ lệ nhân/hạt (%)

50,1

89,0

97,1

68,7

45,6

Tỷ lệ dầu/nhân (%)

50,9

11,1

40

50

6,5

Màu dầu mới ép

Vàng óng

Vàng sỉn

Nâu xám

Trắng sữa

Trong

 

Ghi chú: Ép dầu bằng máy ép điện nhỏ của phòng thí nghiệm     

Màu sắc dầu ép tươi của các loại hạt cho thấy: dầu lạc trắng sữa, dầu vừng vàng nâu xám, vừng đen có màu đen, đậu tương màu xám sỉn, dầu Sacha inchi màu vàng óng như mật ong rất đẹp. Sau khi ép để trong phòng 24 giờ, dầu được chắt sang chai để theo dõi. Kết cho thấy: Sau ép 2 tuần các loại dầu đã lắng cặn, lớp dầu phía trên có màu vàng, dầu Sacha inchi, dầu vừng đen, dầu đậu tương vàng đậm và sánh, dầu lạc và dầu hướng dương có màu vàng sáng độ sánh không bằng các loại dầu khác. Sau ép 3 tuần (21 ngày) bảo quản ở nhiệt độ phòng kiểm tra mùi vị và màu sắc cho thấy: dầu Sacha inchi và dầu vừng giữ được mùi như ban đầu, dầu đậu tương và dầu lạc bốc mùi thối, trong đó mùi thối dầu đậu tương nặng hơn dầu lạc. Điều này chứng tỏ trong dầu Sacha inchi và dầu vừng có thể có chất chống oxy hóa nên có thể bảo quản tự nhiên trong một thời gian nhất định mà không cần phụ gia.

      Theo nghiên cứu đánh giá của Học Viện Nông nghiệp Việt Nam về thành phần dinh dưỡng trong hạt Sacha inchi trồng tại một số địa phương, kết quả phân tích tại phòng thí nghiệm Hóa thực phẩm, viện Dinh dưỡng, Bộ Y tế thu được hàm lượng protein là 27,5%, hàm lượng dầu là 47,7 % , thấp hơn so với so với kết quả công bố tại Pêru. Phân tích thành phần dầu Sacha inchi cho thấy: Lượng axít béo bão hòa cao hơn và axít béo không bão hòa thấp hơn so với công bố tại Pêru. Tuy nhiên nếu so với các loại dầu thực vật khác thì dầu Sacha inchi có hàm lượng axít béo không bão hòa cao nhất, trong đó ω3 chiếm 45,7% và ω6 là 36,19%. Các loại dầu khác như dầu ôlưu thành phần chính là ω9 (71%), chỉ có 1% ω3, dầu đậu nành thành phần chính là ω6 (54%), ω3 có 8,5%, dầu lạc, hướng dương, bông không có ω3, chỉ có ω6 và ω9 (bảng 2). 

Bảng 2. Thành phần dầu Sacha inchi thu tại Việt Nam so với công bố ở Pêru và các loại dầu thực vật khác

                                                                                     Đơn vị: % chất khô

Các chất

Dầu Sacha inchi

Dầu olive

Dầu nành

Dầu lạc

Hướng dương

Dầu bông

Pêru(1)

Việt Nam(2)

Protein

33,0

27,5

1,6

28,0

23,0

24,0

32,0

Dầu

54,0

47,7

22,0

19,0

45,0

48,0

16,0

Axit béo bão hòa:

6,39

9,11

16,0

14,0

14,2

12,8

21,0

- Axit Palmitic

3,85

5,16

13,0

10,7

12,0

7,5

18,0

- Axit Stearic

2,54

3,95

3,0

3,3

2,2

5,3

3,0

Axit béo không bão hòa:

93,68

90,89

82,0

85,1

80,1

87,2

76,7

Ø  Oleic Mono Omega-9

8,28

9,0

71,0

22,3

43,3

29,3

18,7

Ø  Linolenic Omega-6

36,80

36,19

10,0

54,5

36,8

57,9

57,5

Ø  Axit linoleic Omega-3

48,60

45,70

1,0

8,3

0

0

0,5

Nguồn(1) Số liệu của Follegatti- Romero L.A., et al., (2009);(2) Số liệu phân tích tại phòng Hóa thực phẩm, viện Dinh dưỡng, Bộ Y tế.

Như vậy, tỷ lệ dầu trong hạt Sacha inchi trồng tại Vĩnh Phúc cao hơn so với kết quả trung bình đã công bố tại các tỉnh ở Việt Nam. Trong thời gian tới nhóm nghiên cứu khuyến nghị cần có thêm những nghiên cứu ở các thời vụ, thời điểm thu quả khác nhau để có những kết quả toàn diện hơn về chất lượng hạt Sacha inchi trồng tại Vĩnh Phúc.

Nguyễn Thị Kim Liên – TTUD tiến bộ KH&CN Vĩnh Phúc

Các tin đã đưa ngày: