Kết quả công tác đánh giá các tổ chức khoa học và công nghệ trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc năm 2018

19/12/2018

Hiện nay, việc rà soát, đổi mới, quy hoạch lại hệ thống các đơn vị sự nghiệp nói chung và các tổ chức khoa học và công nghệ nói riêng đang là vấn đề cấp bách. Đây là một trong những nội dung cần thực hiện nhằm đổi mới hệ thống tổ chức, quản lý, nâng cao chất lượng và hiệu quả hoạt động của các đơn vị sự nghiệp công lập, và xa hơn nữa là nhằm sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả. Hội nghị lần thứ sáu Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XII, Đảng đã mạnh mẽ đưa ra các quyết sách để chỉ đạo thực hiện cho bằng được mục tiêu trên.Từ đó, Nghị quyết số 08/NQ-CP ngày 24/01/2018 của Chính phủ về Chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Nghị quyết số 19-NQ/TW ngày 25/10/2017 của Hội nghị lần thứ sáu Ban Chấp hành Trung ương khóa XII với mục tiêu tổng quát là “Đổi mới căn bản, toàn diện và đồng bộ hệ thống các đơn vị sự nghiệp công lập, bảo đảm tinh gọn, có cơ cấu hợp lý, có năng lực tự chủ, quản trị tiên tiến, hoạt động hiệu lực, hiệu quả; giữ vai trò chủ đạo, then chốt trong thị trường dịch vụ sự nghiệp công; cung ứng dịch vụ sự nghiệp công, cơ bản, thiết yếu có chất lượng ngày càng cao. Giảm mạnh đầu mối, khắc phục tình trạng manh mún, dàn trải và trùng lặp; tinh giảm biên chế gắn với cơ cấu lại, nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, viên chức. Giảm mạnh tỷ trọng, nâng cao hiệu quả chi ngân sách nhà nước cho đơn vị sự nghiệp công lập để cơ cấu lại ngân sách nhà nước, cải cách tiền lương và nâng cao thu nhập cho cán bộ, viên chức trong đơn vị sự nghiệp công lập. Phát triển thị trường dịch vụ sự nghiệp công và thu hút mạnh mẽ các thành phần kinh tế tham gia phát triển dịch vụ sự nghiệp công”. Điều này có tác động mạnh mẽ đến nhiều quyết định của các Bộ, ngành và địa phương đối với hệ thống các đơn vị sự nghiệp công lập, trong đó các tổ chức khoa học và công nghệ công lập là một thành phần.

Hướng tới mục tiêu trên, Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Vĩnh Phúc đã phê duyệt Kế hoạch số 19/KH-SKHCN ngày 10/04/2018 của Sở Khoa học và Công nghệ: “Về việc đánh giá các tổ chức khoa học và công nghệ trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc năm 2018”, thực hiện nội dung đánh giá hiện trạng hoạt động của 24 tổ chức khoa học và công nghệ trên địa bàn tỉnh trong thời gian 3-5 năm trở lại đây ở các khía cạnh như: Định hướng phát triển và kế hoạch hoạt động của tổ chức; đánh giá sự thu hút và điều phối các nguồn lực (nhân lực, tài chính, trang thiết bị và cơ sở vật chất phục vụ hoạt động, và thông tin); đánh giá kết quả hoạt động (về mặt khoa học, về công nghệ, cung cấp dịch vụ và các kết quả khác được ứng dụng để phục vụ phát triển kinh tế - xã hội); đánh giá năng lực phát triển hợp tác.

Sở Khoa học và Công nghệ Vĩnh Phúc đã phối hợp với Viện Đánh giá khoa học và định giá công nghệ tiến hành điều tra, khảo sát, thu thập thông tin, phân tích các dữ liệu thu được từ các tổ chức KH&CN, từ các nguồn thông tin khác về tổ chức và sản phẩm, nhóm nghiên cứu đưa ra một số kết quả sau:

Về chức năng, nhiệm vụ, định hướng phát triển: Tất cả các tổ chức tham gia cuộc đánh giá đều xác định chức năng, nhiệm vụ và định hướng phát triển tương đối rõ ràng và phù hợp với nhau. Tuy nhiên, điểm yếu ở đây là hầu hết các tổ chức (ngoại trừ Viện phát triển công nghệ giáo dục - Chi nhánh Vĩnh Phúc) đều đang mang nặng tư tưởng cần phải có chức năng, nhiệm vụ bao quát nhiều mảng nội dung công việc; nhiều lĩnh vực, ngành nghề khác nhau để tìm được công việc gì cũng có thể triển khai mà không nằm ngoài chức năng nhiệm vụ. Chính vì vậy, chức năng, nhiệm vụ của các tổ chức còn rộng, dàn trải dẫn đến có sự chồng lấn và giao thoa giữa các tổ chức. Đến định hướng phát triển, thông thường là việc xác định những mũi nhọn, những thế mạnh của tổ chức để phát triển trong một giai đoạn nhất định thì hầu như các tổ chức mới chỉ dừng lại ở việc chọn ra những nhiệm vụ có khả năng thực hiện từ các nhiệm vụ mà tổ chức được giao, chưa cụ thể hoá, cũng như chưa có lộ trình phát triển.

Về các nguồn lực: Hầu hết các tổ chức đều có quy mô nguồn nhân lực chưa thật sự đáp ứng với chức năng, nhiệm vụ được giao. Có những tổ chức chỉ có 4 -5 nhân lực (tương đương với một phòng) nhưng nhiệm vụ rất nhiều và phạm vi rộng. Về cơ cấu độ tuổi của các tổ chức đa số tỷ lệ cán bộ trẻ dưới 35 tuổi cao nhất, tiếp đến là độ tuổi từ 35-50, chỉ khoảng 25% tổ chức có cán bộ trên 50 tuổi. Như vậy, nguồn nhân lực nhìn chung được đánh giá là trẻ.

Về nguồn tài chính: Hiện nay có khoảng 50% tổ chức có tiền từ ngân sách nhà nước, trong đó 17% chỉ có duy nhất nguồn từ ngân sách. Ba tổ chức có nguồn thu trung bình trên đầu người lớn nhất thuộc về lĩnh vực nông nghiệp (Trung tâm Kiểm nghiệm, Chứng nhận chất lượng đất và vật tư nông nghiệp, Trung tâm Giống vật nuôi Vĩnh Phúc và Trung tâm Ứng dụng tiến bộ KHCN Vĩnh Phúc - tuy chức năng tổng hợp nhưng hoạt động chính trên lĩnh vực nông nghiệp).

Về các hoạt động của tổ chức: Các tổ chức chưa xác định chính xác loại hình hoạt động đặc trưng của đơn vị mình tương ứng với chức năng, nhiệm vụ được giao hoặc xác định đúng nhưng thực tế kết quả hoạt động lại không tương xứng. Chức năng và nhiệm vụ có nội dung đầu tiên là nghiên cứu ứng dụng, chuyển giao công nghệ; tổ chức đã xác định loại hình hoạt động đặc trưng là nghiên cứu ứng dụng và chuyển giao công nghệ nhưng kết quả hoạt động lại không có dữ liệu nào liên quan đến nghiên cứu ứng dụng và chuyển giao công nghệ mà chủ yếu là dịch vụ sản phẩm cụ thể. Chưa nhìn thấy sự gắn kết hoạt động của tổ chức với hoạt động quản lý nhà nước (đối với các tổ chức có nguồn thu từ ngân sách nhà nước). Hầu hết các tổ chức các hoạt động chưa mang tính hệ thống, hiện mới chỉ là các hoạt động đơn lẻ.

Hiện nay chỉ có 25% các tổ chức có hợp tác với các tổ chức nghiên cứu và phát triển trong nước trong việc liên kết đào tạo, tập huấn, chuyển giao công nghệ. Như vậy, hoạt động hợp tác phát triển của các tổ chức còn yếu và chưa được quan tâm. Việc quảng bá về tổ chức cũng tương tự, hầu hết các tổ chức không có trang thông tin riêng của mình để quảng bá cho các hoạt động và dịch vụ mình cung cấp. Với tổ chức có trang web thì thông tin cũng nghèo nàn, chủ yếu liệt kê các dịch vụ, chưa thu hút được người vào tham khảo.

Về kết quả hoạt động của các tổ chức và các lợi ích tức thời mà tổ chức mang lại cho địa phương: Không có kết quả nào về khoa học được báo cáo mặc dù trong chức năng của khoảng trên 50% các tổ chức có hoạt động nghiên cứu, thậm chí có tổ chức còn xác định nghiên cứu cơ bản là hoạt động ưu tiên; chưa nhìn thấy các kết quả hoạt động phục vụ quản lý nhà nước; hầu hết kết quả hoạt động của các tổ chức giữa các năm còn rời rạc chưa có tính hệ thống để giải quyết một vấn đề cụ thể mà địa phương đặt ra. Từ đó lợi ích tức thời mang lại cho địa phương chưa nhìn thấy rõ nét, các lợi ích mang lại chưa đủ lớn để ghi nhận.

Kết quả đánh giá này làm căn cứ đề xuất các giải pháp tăng cường hiệu quả quản lý, hiệu quả hoạt động của các tổ chức nhằm phục vụ tốt hơn cho mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc; đồng thời cung cấp thông tin phục vụ cho công tác quản lý nhà nước về khoa học và công nghệ được kịp thời, trong đó có cả hoạt động hỗ trợ quá trình tuyển chọn, xét giao trực tiếp tổ chức chủ trì các nhiệm vụ khoa học và công nghệ.

Đoàn Thị Lan

Các tin khác
Các tin đã đưa ngày: