Nghị quyết 06 của Tòa án nhân dân tối cao: Góp phần giảm hành vi phạm tội xâm hại tình dục người dưới 18 tuổi

21/11/2019

Có hiệu lực thi hành từ ngày 5/11/2019, Nghị quyết 06 của Tòa án nhân dân tối cao hướng dẫn áp dụng một số quy định về xét xử các vụ án xâm hại tình dục người dưới 18 tuổi đã cụ thể hóa hành vi bị coi là dâm ô với người dưới 16 tuổi và quy định khung, mức hình phạt sẽ áp dụng cho người phạm loại tội này. Sự ra đời của Nghị quyết này được hy vọng sẽ góp phần giảm hành vi phạm tội xâm hại tình dục người dưới 18 tuổi.

Thời gian qua, tình trạng xâm hại tình dục, đặc biệt là hành vi xâm hại tình dục đối với trẻ em nói riêng và xâm hại tình dục người dưới 18 tuổi nói chung diễn biến rất phức tạp và không ngừng gia tăng. Nhiều vụ việc, vụ án xâm hại tình dục người dưới 18 tuổi có tính chất nghiêm trọng xảy ra đã gây bức xúc dư luận xã hội.

Bộ luật Hình sự năm 2015 đã sửa đổi, bổ sung một số nội dung liên quan đến các tội xâm phạm tình dục, làm rõ về chủ thể phạm loại tội này; cụ thể hóa hành vi bị coi là phạm tội xâm phạm tình dục người dưới 18 tuổi; bổ sung, mở rộng một số tình tiết định khung tăng nặng đối với nhóm tội này. Nghị quyết 06 của Hội đồng thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao ban hành, lần đầu tiên “luật hóa” hành vi dâm ô, quy định rõ ràng trong Nghị quyết.

Theo Luật sư Tạ Ngọc Toàn, Chủ nhiệm Đoàn Luật sư tỉnh: Nghị quyết 06 được ban hành minh chứng quan điểm của Đảng và nhà nước ta là đấu tranh không khoan nhượng với hành vi phạm tội nói chung, hành vi xâm hại tình dục đối với người dưới 18 tuổi nói riêng, tạo khung pháp lý rõ ràng xử lý nghiêm tội phạm xâm hại tình dục người dưới 18 tuổi, nhất là trẻ em, bảo vệ một cách công bằng cho cả trẻ em gái và trẻ em trai dưới 18 tuổi khỏi xâm hại tình dục, tháo gỡ nhiều khó khăn, vướng mắc trong công tác điều tra, truy tố, xét xử loại hành vi nhạy cảm này. Nghị quyết 06 còn có tác dụng phòng ngừa, phòng chống các tội xâm hại tình dục trẻ em, từ đó, bảo vệ tốt nhất cho quyền lợi của trẻ em, đồng thời, giáo dục các em ý thức tự bảo vệ bản thân, góp phần nâng cao quyền bất khả xâm phạm về thân thể trẻ em, đặt trẻ em vào vòng bảo vệ an toàn nhất có thể.

Theo số liệu của Tòa án nhân dân tỉnh, năm 2018, tòa án nhân dân 2 cấp đã thụ lý 12 vụ, 14 bị cáo liên quan đến xâm hại tình dục trẻ em. Năm 2019, thụ lý 11 vụ với 12 bị cáo, trong đó, đã giải quyết, xét xử 10 vụ, 11 bị cáo liên quan đến xâm hại tình dục trẻ. Tuy nhiên, tính chất của các loại tội phạm khác nhau và ngày càng phức tạp.

Chế tài cụ thể đối với hành vi dâm ô trẻ em đã được quy định tại Điều 146 Bộ Luật Hình sự năm 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017. Cụ thể: Người đủ 18 tuổi trở lên có hành vi dâm ô đối với người dưới 16 tuổi không nhằm mục đích giao cấu hoặc không nhằm thực hiện các hành vi quan hệ tình dục khác sẽ bị phạt tù giam, mức thấp nhất là 6 tháng tù giam, mức cao nhất đến 12 năm tù giam. Ngoài ra, người phạm tội còn có thể bị cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 1 năm đến 5 năm.

Ông Toàn cũng cho biết thêm: Nghị quyết 06 có nhiều điểm mới. Thứ nhất, quy định thế nào là dâm ô đã mở rộng tình tiết “có tính chất loạn luân” vượt ra ngoài mối quan hệ dòng máu trực hệ như ở “Tội loạn luân” quy định tại Điều 184 Bộ Luật Hình sự; hướng dẫn về "hành vi quan hệ tình dục khác". Thứ hai, trong xét xử vụ án xâm hại tình dục trẻ em, thẩm phán không cần phải mặc áo choàng đồng phục, hạn chế triệu tập nạn nhân. Trường hợp cần triệu tập, thẩm phán không được hỏi nhiều câu một lúc, không được yêu cầu nạn nhân kể lại chi tiết; không dùng câu hỏi khiến các bé cảm thấy xấu hổ, xúc phạm hoặc bị đe dọa; không buộc bị hại là người dưới 18 tuổi phải đứng khi tham gia tố tụng tại phiên tòa. Đặc biệt, bản án, quyết định liên quan tới vụ án xâm hại tình dục người dưới 18 tuổi cũng không được công khai trên Cổng thông tin điện tử của tòa án. “Quy định trên nhằm giữ bí mật thông tin cho trẻ em, đảm bảo an toàn về danh dự, nhân phẩm, phần nào giúp trẻ không bị mặc cảm với bạn bè, tránh bị chấn động tâm lý cho trẻ ở hiện tại cũng như sau này.”- ông Toàn khẳng định.

 Nghị quyết cũng quy định không xử lý hình sự tội dâm ô người dưới 16 tuổi đối với: Người trực tiếp chăm sóc, giáo dục người dưới 10 tuổi, người bệnh, người tàn tật, có hành vi tiếp xúc với bộ phận sinh dục, bộ phận nhạy cảm của họ nhưng không có tính chất tình dục; người làm công việc khám, chữa bệnh, chăm sóc y tế; người cấp cứu, sơ cứu người bị nạn có hành vi tiếp xúc với bộ phận sinh dục, bộ phận nhạy cảm, bộ phận khác của người dưới 16 tuổi nhưng không có tính chất tình dục. Không xử lý hình sự về tội sử dụng người dưới 16 tuổi vào mục đích khiêu dâm đối với trường hợp người làm công tác giáo dục, khám chữa bệnh, chăm sóc y tế mô tả bộ phận sinh dục, bộ phận nhạy cảm của con người vì mục đích giáo dục, khám chữa bệnh, chăm sóc y tế.

Những điểm mới nêu trong Nghị quyết 06 thể hiện quan điểm trẻ em là đối tượng được bảo vệ đặc biệt và chỉ xử lý đối với hành vi có tính chất xâm hại tình dục người dưới 18 tuổi, nhất là trẻ em.

Theo: Hồng Yến (vinhphuc.gov.vn)

Các tin đã đưa ngày: