Trồng mọc nhĩ trên mùn cưa

12/05/2011

1. Xử lý nguyên liệu:

Có thể trồng mộc nhĩ trên các loại mùn cưa khác nhau, không dùng mùn cưa đã bị mốc hoặc mùn cưa của các cây gỗ có tinh dầu hay các loại cây độc. Tốt nhất là dùng mùn cưa bồ đề, cao su, gòn, gáo... Mùn cưa vừa được cưa xong thu gom và đem phơi khô, giữ ở nơi khô ráo và thoáng để tránh mốc.

Khi bắt đầu trồng phải làm ướt chúng bằng nước. Tốt nhất là nước vôi 1 - 2%. Độ ẩm từ 65 - 70% là tối đa. Theo kinh nghiệm cứ 10kg mùn cưa khô trộn với 6 lít nước có hòa vôi bột, trộn thêm đạm hoặc sunphat amon với tỷ lệ 0,5 - 1% và đường saccaro 0,5%. Tức cứ 1 tạ mùn cưa khô cần trộn thêm 0,5 - 1kg đạm và 0,5 kg đường. Các chất này có nhiệm vụ xúc tác cho sợi nấm mọc nhanh.

Sau khi trộn ủ mùn cưa lại thành đống, dưới đáy đống lót một lớp vật liệu dễ thoát nước, thời gian ủ từ 30 - 45 ngày, sau khi ủ được nửa thời gian đảo đống ủ cho đều.

Túi nilon để dồn mùn cưa vào phải là loại chịu nhiệt. Khi cho mùn cưa vào túi nilon, lấy tay ấn vào hai núm của túi để tạo ra đáy có hình chữ nhật.

Làm cổ bịch túi nilon có thể dùng bìa caton cuộn tròn, ống trúc cắt ngắn hoặc ống nhựa có đường kính 3 - 5 cm và cao khoảng 2 - 3cm. Cho mùn vào dần và dồn chặt. Dùng dây chun buộc chặt cổ bịch, lấy bông không thấm nước vê tròn thành nút và nút chặt vào cổ bịch, lấy giấy báo chùm lên nút và buộc lại.

Các bịch túi này được hấp để diệt vi sinh vật và bào tử có trong mùn cưa. Có thể hấp bằng thùng phuy có dung tích từ 200 lít trở lên bằng cách xếp củi ở dưới khoảng 15cm, xếp các bịch mùn cưa vào, đun sôi liên tục trong vòng 4 - 5 giờ.

2. Cấy giống và ươm:

Sau khi hấp xong để nguội và dỡ bịch ra. Giống thường được nhân bằng cọng sắn. Gỡ nút bông ở các bịch mùn cưa và lấy một thanh cây sắn đã nhiễm giống mộc nhĩ ấn sâu vào giữa bịch, sau đó lại nút lại bằng nút bông và buộc giấy báo chùm ra ngoài. Sau đó xếp các bịch vào giá hoặc xỏ thành xâu để treo.

Chỗ để bịch cần sạch sẽ, thông thoáng. Nhiệt độ thích hợp từ 25 - 320C. Thời gian ủ sợi từ 20 - 25 ngày.

3. Chăm sóc và thu hái:

Các cánh mộc nhĩ ưa điều kiện hiếu khí để phát triển, vì vậy sau giai đoạn ủ sợi dùng dao sắc rạch xung quanh bịch 4 - 5 vết, mỗi vết dài từ 4 - 5cm. Chỉ rạch rách túi, nên rạch theo đường thẳng đứng hoặc theo hình xoắn ốc. Khi mộc nhĩ mọc phải phun ẩm, phun nhiều lần trong ngày. Độ ẩm không khí từ 80 - 95%, không nên quá tối hoặc quá sáng, độ thoáng không khí vừa phải, tránh để gió lùa làm nấm mau héo.

Khi nấm to thì thu hái, chọn cụm to và hái cả cụm, nên thao tác nhẹ nhàng. Nếu bịch làm tốt quá trình thu hái có thể kéo dài từ 2 - 3 tháng. Sau mỗi đợt hái ngừng tưới vài ngày để khi nấm mọc ra vẫn to.

Khi thấy bịch nấm nhẹ thì tức là nấm đã hết. Khi thu hái hết đợt cần làm vệ sinh cả khu vực để chuẩn bị cho đợt tiếp theo.

4. Một số loại bệnh và cách phòng trừ:

Trong quá trình trồng mộc nhĩ bằng mùn cưa thường xuất hiện một số bệnh  như mốc xanh, mốc vàng hoa cau, mốc đen. Các loại mốc này phát triển đồng thời với sợi nấm, chúng có thể lấn át và làm chết hoàn toàn sợi nấm.

Nguyên nhân là do khâu xử lý nguyên liệu, vì vậy cần coi trọng khâu này. Khi hấp phải đảm bảo đủ nhiệt độ và thời gian quy định. Nhà xưởng phải vệ sinh thường xuyên cho thoáng mát, nên cách ly các bịch bị bệnh. Chú ý tưới nước đúng lượng, không để ứ nước trong bịch nấm.

BT. Khánh Hà

(Theo cuốn 100 nghề cho nông dân - Nguyễn Lân Hùng chủ biên)

 

Các bài viết khác :
Các tin đã đưa ngày: